Parietal Lob · SPL / IPS
Superior Parietal Lobül
Lobulus parietalis superior
Görme ile hareketi birleştirir: nesnenin nerede olduğunu hesaplar, uzanma ve kavramayı yönlendirir, sayı hissine katkı verir.
Anatomi
- Postsentral sulkusun arkasında, intraparietal sulkusun (IPS) üstünde; BA 5 ve 7.
- Medialde prekuneus ile devam eder; arkada parieto-oksipital sulkus.
- Dorsal görsel akımın ("nerede / nasıl") parietal durağı.
- Kanlanma: MCA ve ACA dallarının sınır (watershed) bölgesi.
İşlevler
- Görsel-motor entegrasyon: uzanma, kavrama, göz-el koordinasyonu.
- Mekânsal dikkat (dorsal dikkat ağı — FEF ile birlikte).
- Beden şeması ve uzuv pozisyonunun izlenmesi.
- Zihinsel döndürme ve görsel-uzamsal çalışma belleği.
- Sayısal büyüklük temsili (IPS — sayı hissi).
Bağlantılar ve kimya
- Oksipital korteks (dorsal akım)
- Frontal göz alanı ve premotor korteks
- DLPFC (frontoparietal ağ)
- Pulvinar (talamus)
- Serebellum
Gelişim
Çocukluk ve ergenlik boyunca gelişimsel seyir.
- IPS sayısal işlemler için çocukluk boyunca özelleşir.
- Görsel-uzamsal çalışma belleği ergenliğe kadar gelişmeye devam eder.
Klinik
- Diskalkuli: IPS'de yapısal ve işlevsel farklılıklar.
- Williams sendromu: dorsal akım ve görsel-uzamsal güçlük.
- Turner sendromu: görsel-uzamsal ve aritmetik güçlükler (parietal).
- DKB ve DEHB: görsel-motor entegrasyon ve dikkat ağları.
- OKB'de yapısal büyük örneklem (ENIGMA-OKB): çocuklarda inferior ve superior parietal korteks ince (küçük etki); OKB'nin "frontal" bir bozukluk olduğu görüşünü parietal korteksle genişletir (ENIGMA-OKB, 2018). A
Tedavi
İlaç, psikoterapi ve nöromodülasyon açısından bu bölge. Harf rozetleri kanıt düzeyidir.
- Görsel-uzamsal ve görsel-motor güçlüklerde (Williams sendromu, Turner sendromu, DKB) ergoterapi, sözel stratejilerle telafi ve okulda uyarlamalar (ör. geometri ve harita görevlerinde sözel adım listesi). C
- Diskalkuli için sayı duyusu eğitimi; ayrıntı IPL kartında.
Değerlendirme
Bu bölgenin işlevini yoklayan nöropsikolojik görevler ve ölçümler.
- Zihinsel döndürme görevleri
- Rey-Osterrieth Karmaşık Figür (kopya), WISC Blok Desenleri
- Corsi blokları, sayı doğrusu tahmini
Lezyon ve hasar
Hasar veya işlev bozukluğunda beklenen klinik bulgular.
- Optik ataksi: görsel hedefe uzanmada bozulma.
- Bálint sendromu (bilateral): simultanagnozi, optik ataksi, okülomotor apraksi.
- Sağ lezyonda kontralateral ihmal.
Modelde
Bu yapının 3B modeldeki tanımı ve veri kaynağı.
Superior parietal korteks.
Kaynaklar
Karttaki atıfların künyeleri; bağlantılar yayına (DOI) ya da PubMed aramasına gider.
- ENIGMA-OCD Working Group. Am J Psychiatry 2018. PubMed’de ara
Kanıt düzeyi: A büyük konsorsiyum, meta-analiz ya da düzenleyici karar · B tekrarlanmış çalışmalar ya da klasik vaka · C tek ya da öncü çalışma, deneysel uygulama
Bu sayfa eğitim amaçlıdır; tanı ya da tedavi kararlarında tek başına kullanılmamalıdır.
Son gözden geçirme (yazar): 12 Ekim 2026
3B model: MNI ICBM152 ortalama beyninden ve CerebrA, HCP-MMP1.0, CIT168, Harvard AAN, SUIT ile Najdenovska talamus atlaslarından üretilmiştir. Lisans ayrıntıları atlasta.