Broca Alanı (İnferior Frontal Girus)

Anatomi

• İnferior frontal girusun pars opercularis (BA 44) ve pars triangularis (BA 45) bölümleri.
• Dil işlevleri sağ ellilerin yaklaşık %95'inde, solakların ~%70'inde sol hemisferde lateralizedir.
• Arkuat fasikül ve superior longitudinal fasikül ile Wernicke alanına bağlanır.
• Kanlanma: MCA superior bölümü.

İşlevler

• Konuşmanın motor planlaması ve artikülasyon sırası.
• Sözdizimi (sentaks) ve karmaşık cümle yapılarının işlenmesi.
• Sözel çalışma belleği (fonolojik döngü — artikülatör tekrar).
• Anlamsal seçim ve sözcük erişimi (BA 45).
• Taklit ve eylem anlama (ayna nöron sistemi, BA 44).
• Sağ IFG: yanıt ketleme ("dur" sinyali), duygusal prozodi.

Bağlantılar ve kimya

• Wernicke alanı (arkuat fasikül — dorsal dil yolu)
• Premotor korteks / SMA
• Bazal ganglionlar (konuşma başlatma)
• Sağ IFG → subtalamik çekirdek (hiperdirekt ketleme yolu)

Gelişim

Çocukluk ve ergenlik boyunca gelişimsel seyir.

• Arkuat fasikülün miyelinizasyonu doğumda zayıftır, çocukluk boyunca artar.
• Karmaşık sözdizimi işlemenin olgunlaşması okul yıllarına uzanır.
• Erken sol hemisfer hasarında dil işlevleri sağ hemisfere kayabilir (erken plastisite).

Klinik

• Gelişimsel dil bozukluğu (GDB): okula başlangıçta 7.267 çocukluk taramada yaklaşık %7,6 (her 30 kişilik sınıfta iki çocuk); zekâ geriliği ya da tıbbi tanıyla ilişkili dil bozukluğu ayrıca %2,3 (Norbury ve ark., 2016). Sol IFG'de yapısal ve işlevsel farklılıklar. Sık ama az tanınır; dikkat ve davranış sorunu sanılabilir. A
• Kekemelik: sol IFG ve ilgili ak madde yolaklarında farklılıklar, sağ hemisferde aşırı aktivasyon.
• DEHB: sağ IFG hipoaktivasyonu, yanıt ketleme güçlüğü.
• Tourette: ketleyici kontrol ağlarının bir parçası olarak sağ IFG.

Tedavi

İlaç, psikoterapi ve nöromodülasyon açısından bu bölge. Harf rozetleri kanıt düzeyidir.

• Gelişimsel dil bozukluğunda dil ve konuşma terapisi; okul desteği ve sınıf içi uyarlamalar. Okuma güçlüğü ve sosyal-duygusal sorunlar açısından izlem.
• Okul öncesi kekemelik: Lidcombe programı (ebeveyn yürütür, akıcı konuşmayı övme ve kekemeliği nazikçe düzeltme) 3–6 yaş 54 çocukta 9. ayda kekeme hece oranı Lidcombe grubunda %1,5, kontrol grubunda %3,9 idi (Jones ve ark., 2005). Erken müdahaleyi destekler. B
• DEHB'de yanıt ketlemesi (sağ IFG): stimülanlar ve atomoksetin sağ IFG etkinliğini artırır; ayrıntı STN ve DLPFC kartlarında. B

Değerlendirme

Bu bölgenin işlevini yoklayan nöropsikolojik görevler ve ölçümler.

• Harf akıcılığı, Boston Adlandırma Testi
• Cümle tekrarı, dilbilgisi anlama testleri
• Stop-Signal ve Go/No-Go görevleri (sağ IFG)

Lezyon ve hasar

Hasar veya işlev bozukluğunda beklenen klinik bulgular.

• Broca afazisi: akıcı olmayan, telgraf tarzı konuşma, agramatizm; anlama görece korunur, tekrar bozulur.
• Konuşma apraksisi, yazma bozukluğu.

Modelde

Bu yapının 3B modeldeki tanımı ve veri kaynağı.

HCP-MMP1.0 alanları (Glasser ve ark., 2016; MNI hacimsel sürüm: Horn, 2016) 44 ve 45; inferior frontal sulkus alanları DLPFC'ye, frontal operkulum alanları CerebrA girusuna göre.

Kaynaklar

Karttaki atıfların künyeleri; bağlantılar yayına (DOI) ya da PubMed aramasına gider.

1. Norbury CF ve ark. The impact of nonverbal ability on prevalence and clinical presentation of language disorder: evidence from a population study. J Child Psychol Psychiatry 2016;57:1247–1257. PubMed’de ara
2. Jones M ve ark. Randomised controlled trial of the Lidcombe programme of early stuttering intervention. BMJ 2005;331:659. PubMed’de ara